logo

Το ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΕΩΝ ΠΟΛΙΣ είναι μια τριμηνιαία πολιτιστική έκδοση για την Ιστορία, την Τέχνη, τα Γράμματα και τον Πολιτισμό της καθημερινότητας.

ΤΕΥΧΟΣ

03

Ημερομηνία έκδοσης:
Οκτώβριος 2000


Γλώσσα: Ελληνικά
Σχήμα/Διαστάσεις: 21 x 28
Τεύχος: 3
ISSN: 1108-5452
Τιμή: € 6.00

3

EDITORIAL

Οι αναγνώστες μας, αλλα και οι εξειδικευμένοι συνεργάτες μας, ανακαλύπτουν μέσα από τα κείμενα του “Θεσσαλονικέων Πόλις” μια άγωνστη  πολιτεία: άγνωστη τόσο για το παρελθόν όσο και για το παρόν της. Μόνο που το παρελθόν και το παρόν μπλέκονται σε ένα ενιαίο σχήμα, από το οποίο δεν μπορεί κανείς εύκολα να ξεχωρίσει τι είναι φαντασία και τι πραγματικότητα.

Πριν από ογδόντα χρόνια, οι πρόγονοί μας συζητούσαν για την κατασκευή ενός μετρό, όπως ακριβώς συζητάμε και σήμερα. Πριν από εκατό χρόνια, τους προγόνους μας απασχολούσε το λιμάνι και οι χρήσεις του. όπως ακριβώς μας απασχολεί σήμερα. Θαρρείς και η συγκοινωνιακή ουτοπία της πόλης έχει στοιχειώσει και αρνείται να εγγραφεί οριστικά στο παρελθόν, υποθηκεύοντας ύπουλα το μέλλον μας.

Οι οικονομικές σχέσεις της Θεσσαλονίκης με την Κύπρο, που αποτελούν και σήμερα το ζητούμενο, απασχόλησαν τους προγόνους μας πριν από εβδομήντα χρόνια. Κι αυτοί πίστεψαν τότε ότι βρήκαν την αρχή.

Αγνωστη είναι η πολιτεία και για τους θησαυρούς της. Η λατρεία των αρχαίων θεοτήτων άφησε σημάδια, που προσπαθούμε να τα ερμηνεύουμε, αλλά και να τα εντάξουμε στο παρόν μας. Κάθε συζήτηση για το γαλεριανό αυτοκρατορικό συγκρότημα παραπέμπει στο ανοιχτο ζήτημα του αρχαίου θεάτρου, του καλουμένου σταδίου, που υποφώσκει κάτω από τα θεμέλια και τα αγριόχορτα. Κάθε συζήτηση για αναστήλωση μνημείου καταλήγει στο ερώτημα: τι είδους αναστήλωση θελουμε. σε τι είδους χρήση προσβλέπουμε.

Τα τεκμήρια που έρχονται στο φως, όπως οι ανέκδοτες εκθέσεις αλλόδοξων  ιεραποστόλων, περιγράφουν μια επίσης άγνωστη πόλη του αιώνα. Η περιγραφή του ινδικού νεκροταφείου της Θεσσαλονίκης. με την αποκρυπτογράφηση των κοινωνικών χαρακτηριστικών των ονομάτων, δε θέτει μόνο το ζήτημα της σχέσης με ένα μακρινό πολιτισμό. αλλά και της σχέσης με τον εαυτό μας: αυτό το άγνωστο νεκροταφείο δε βρίσκεται στην Καλκούτα, αλλά στο Δενδροπόταμο.

Τέλος, από μακριά μας έρχεται μια μελέτη που θα ταρακουνήσει τις συνειδήσεις μας: άγνωστα ισπανικά αρχεία αποκαλύπτουν τη μοίρα εκείνων των συμπολιτών μας που βρέθηκαν στα στρατόπεδα του θανάτου με ένα κίτρινο αστέρι στο πέτο και ένα ισπανικό διαβατήριο ττο χέρι.

Τι είναι από όλα αυτά ιστορία και τι ένα παρόν που εκκρεμεί; Τι θα περασει στις νέες γενιές; Πώς θα παραδώσουμε την πόλη στα παιδιά μας, χωρίς πρώτα να τα μυήσουμε στο μυστήριό της;

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Εκδότης
Ευάγγελος Χεκίμογλου

Εκδοτική Επιτροπή
Πολυξένη Αδάμ – Βελένη, Γιώργος Αναστασιάδης, Ευαγγελία Βαρελλα, Ευτέρπη Μαρκη, Χαράλαμπος Παπαστάθης

Συνεργάτες
Πολυξένη Αδάμ-Βελένη, Ελένη Αμπατζή, Γιώργος Αναστασιάδης, Θ. Γκλαβέρης, Χρήστος Γρηγοριάδης, Ηλέκτρα Ζωγράφου, Φ. Καραγιάννη, Μ. Καραμπέρη, Κωνσταντίνα Κίσκηρα, Αικατερίνη Μαυρομιχάλη, Μ. Μορθίγιο Ροσίγιο, Αλεξία Μυλοπούλου, Δημήτρης Ναλμπάντης, Α. Νανιόπουλος, Πέτρος Παπαπολυβίου, Χαράλαμπος Παπαστάθης, Μαρία Ρεπούση, Κώστας Σισμανίδης, Μ. Χατζηιωάννου, Ευάγγελος Χεκίμογλου

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

09 Ιn Memoriam
Απόστολος Βακαλόπουλος, Αριστόβουλος Μάνεσης, Ιουλία Βοκοτοπούλου, Πολυξένη Αδάμ-Βελένη

17 Κι όμως, είμαστε παραθαλάσσια πόλη – Το Λιμάνι: Παρελθόν και Μέλλον
Εκ της Συντάξεως

37 Συγκοινωνιακή Ουτοπία – Οι Συγκοινωνίες της Ουτοπίας: Συστήματα Μεταφοράς και μεγάλα συγκοινωνιακά έργα που προτάθηκαν για την πόλη της Θες/νίκης στον 20ο αιώνα και δεν υλοποιήθηκαν
Α. Νανιόπουλος & Δ. Ναλμπάντης

59 Πώς διδάσκεται η τοπική ιστορία; – Εκπαιδευτικές Διαδρομές στα Ιστορικά Μονοπάτια της Πόλης της Θεσσαλονίκης
Μ.Ρεπούση

81 Η Λατρεία της Κυβέλης στη Θεσσαλονίκη – Η μητέρα των Θεών στην Θεσσαλονίκη
Η. Ζωγράφου

87 Η Θεσσαλονίκη την Εποχή του Γαλέριου – Η Αυτοκρατορική Έδρα Θεσσαλονίκη
Μ. Καραμπέρη

95 Τα Αρχαία Στάγειρα – Αρχαία Στάγειρα: Ανασκαφική Έρευνα και Εργασίες Ανάδειξης
Κ. Σισμανίδης

113 Ενα Οθωμανικό Λουτρό και η Σημερινή Χρήση του – Οθωμανικά Μνημεία σε «Δεύτερη Χρήση». Η Περίπτωση του Bey Hamam.
Φ. Καραγιάννη

125 H Θεσσαλονίκη του 1834 – Η Θεσσαλονίκη στα 1834 Μέσα απο τα Μάτια Αμερικάνων Ιεραποστόλων
Κ. Κίσκηρα

141 Η Ουνιτική Κίνηση και οι Περιπέτειές της – Ένα Υπόμνημα για την Ουνιτική Κίνηση στην Μακεδονία και η Ίδρυση Ναού στη Θεσσαλονίκη
Χ. Παπαστάθης

155 Ένα Σύγχρονο Ινδικό Νεκροταφείο στη Θεσσαλονίκη – Το Ινδικό Νεκροταφείο της Θεσσαλονίκης
Eλένη Αμπατζή

171 Η Κύπρος στη ΔΕΘ – Η Πρώτη Επίσημη Κυπριακή Συμμετοχή στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (1931)
Π.Παπαπολυβίου

183 Εβραίοι Ισπανικής Υπηκοότητας – Η Γερμανική Κατοχή και οι Διώξεις του Εβραϊκού Πληθυσμού της Θεσσαλονίκης μέσα από την Ισπανική Διπλωματική Αλληλογραφία (1943-1946)
Μ. Μορθίγιο Ροσίγιο

205 Σύμμεικτα

  • Η προσωπική ανάγνωση της ιστορίας μιας πολης ή η ιστορία της Κοζάνης μέσα απο το έργο του Μ. Παπακωνσταντίνου | Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
  • Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης το 1912
  • Υπάρχει ακόμη υπόγειο νερο? | Ευάγγελος Χεκίμογλου
  • Θεσσαλονίκη.Επιστημονική Επετηρίδα του Κέντρου Ιστορίας Θεσσαλονίκης | Χ. Παπαστάθης
  • Τα ψηφιδωτά και η συντήρησή τους μέσα από το 7ο Συνέδριο της ICCM (Nοέμβριος 1999)

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Φράγκων 6-8
54626 Θεσσαλονίκη
Τ 2310 551754
E info@peebe.gr